• 100% onafhankelijk
  • Sinds 2011 · 12 providers

Methodologie: Ookla-snelheid + beschikbaarheid per postcode

Sander van Meggelen ·

Dit document beschrijft hoe wij de 20 langzaamste en 20 snelste postcodes van Nederland samenstellen. We werken met twee publieke / semi-publieke databronnen en kruisen die op PC4-postcodeniveau.

Bron 1: Ookla Open Data

Ookla publiceert haar Speedtest-resultaten als open data via een vrij toegankelijke AWS S3-bucket (s3://ookla-open-data/parquet/performance/type=fixed/). Licentie: CC BY-NC-SA (gebruik onder vermelding, niet-commercieel, share-alike).

Per kwartaal publiceert Ookla een parquet-bestand met geaggregeerde snelheidsmetingen per ~610-meter web-mercator-tegel (zoom-16 quadkey). Per tegel staat:

  • quadkey: unieke tegel-id
  • tile: WKT POLYGON (EPSG:4326) met tegel-grenzen
  • avg_d_kbps / avg_u_kbps: gewogen gemiddelde down/up in kbps
  • avg_lat_ms: gemiddelde latency in ms
  • tests: aantal Speedtest-runs in dat kwartaal
  • devices: aantal unieke apparaten

Wij gebruiken acht kwartalen (2024Q1 t/m 2025Q4) en filteren op de Nederlandse bounding box (50.7–53.6 N, 3.2–7.3 E). Dat geeft ~178.000 unieke tegels en ~14,87 miljoen vaste-internet-tests over twee jaar.

Bron 2: onze eigen leverbaarheidsdata

Voor elke top-50-postcode vragen we een representatief adres op via de PDOK-locatieserver (Dutch government open API) en bevragen vervolgens onze interne leverbaarheids-database. Die geeft per adres:

  • fiber_summary: AVAILABLE / PLANNED / NOT_AVAILABLE
  • fiber_network: naam van fibre-netwerkeigenaar (KPN, Glaspoort, Open Dutch Fiber, Delta, Caiway, Jonaz, E-Fiber)
  • max_fiber: maximaal beschikbare fibre-snelheid in Mbps
  • max_cable: maximaal beschikbare kabel-snelheid (Ziggo / DELTA-coax)
  • max_dsl: maximaal beschikbare DSL-snelheid

Stand: april 2026.

Aggregatie naar PC4

Tegels worden op PC4-niveau gegroepeerd op basis van een PDOK-reverse-geocode van de tegel-centroïde. De mediaan-DL per PC4 is gewogen op aantal metingen per tegel:

dl_pc4 = Σ (dl_tegel × tests_tegel) / Σ tests_tegel

Per PC4 berekenen we apart een 2025-only-mediaan (kolom dl_2025) en een 2024-only-mediaan (dl_2024). Het verschil trend = dl_2025 - dl_2024 toont de verandering year-over-year.

Filters voor opname in de Top-20

  • Minimaal 500 metingen cumulatief over 2024 en 2025
  • Minimaal 200 metingen in 2025 zelf
  • Tegels met centroïde minder dan 200 m van de DE/BE-grens markeren we (mogelijke cellular-roaming-vervorming) en beoordelen we handmatig
  • Convention-center-tegels (zoals Amsterdam RAI PC 1083) sluiten we handmatig uit. De gemeten populatie is daar niet representatief voor de bewoners.

Verdict-classificatie

Per PC4 in de slow-lijst kennen we een verdict toe:

  • Vergeten: geen fiber AVAILABLE, geen kabel, geen DSL via grote partijen
  • Stuck met fiber: fiber AVAILABLE (≥1 Gbps), trend <30 Mbps groei, 2025-mediaan <100 Mbps
  • Transitie: fiber AVAILABLE, trend ≥30 Mbps groei (rollout in adoptie)
  • Fiber gepland: fiber_summary = PLANNED, geen actuele aansluiting
  • Kabel alleen: geen fiber, kabel ≥500 Mbps beschikbaar
  • Mixed: combinatie of onduidelijk

Per PC4 in de fast-lijst:

  • Gigabit-buurt: fiber AVAILABLE met ≥1 Gbps
  • Kabel-topper: geen fiber, kabel ≥1 Gbps levert top-20-resultaten
  • Anders: onduidelijk hoe de hoge mediaan tot stand komt

Caveats: eerlijk en expliciet

  1. Ookla meet aan de gebruikerszijde. Wifi-router, eindapparaat, modem-firmware en tijdstip beïnvloeden de meting omlaag ten opzichte van de daadwerkelijke ISP-link. Het verschil tussen geadverteerd en gemeten is geen fraude-aantijging: wifi en modem leveren een grote bijdrage.
  2. De PDOK-reverse-geocode kan een adres net buiten de tegel-centroïde retourneren waar de beschikbaarheid afwijkt van de daadwerkelijke tegel.
  3. "Max fiber" is wat de operator commercieel aanbiedt; een individueel adres kan om bouwkundige redenen minder krijgen. ONT-positie, kabellengte binnen het pand en modem-capaciteit spelen mee.
  4. "Mediaan per kwartaal" is gewogen op aantal tests. Als één tegel in een kwartaal 100 tests heeft en een naburige tegel 5, weegt de eerste tegel 20× zwaarder. Dat is statistisch correct maar betekent dat een kleine actieve gemeenschap de meting kan domineren.
  5. Operator-toewijzing op fast-lijst is gebaseerd op het fiber-netwerk dat onze leverbaarheidsdata teruggeeft voor het representatieve adres. In een PC4 met meerdere operatoren noemen we de dominante. Het zegt niet dat alle bewoners van die PC4 op die operator zitten.

Downloadbare data

We publiceren de volledige top-50 per direction met alle 25 enrichment-velden per postcode als CSV. Open hergebruik onder vermelding ("Internetpostcodecheck.nl, 2026").

Update-cadens

Ookla publiceert kwartaalsgewijze data. Wij plannen een refresh elk kwartaal: de volgende editie verschijnt in juli 2026 met data tot Q1 2026.

Contact / vragen

Methodologie-vragen of dataverzoeken: stuur ze naar redactie@internetpostcodecheck.nl.